Udal-gainbalio zerga Gipuzkoa eta Araban

2017ko martxoaren amaieran Gipuzkoako Diputazioa lehenik eta behin izan zen eta orain Arabakoa da, Foru-Dekretoaren bitartez, udal-gainbalioaren zergaren ordainketa, baliogabetzen duena, salmentako, dohaintzako, jaraunspeneko edo etxebizitza bateko transmisioko prezioa bere garaian erosketakoa izan zenetik beherakoa denean.

Honela, bi diputazioek Auzitegi Konstituzionalaren 2017ko otsailaren sententziari heltzen diote, non bertan diktatu zen eraikina saltzailearentzako galerekin transmititzen denean, aipaturiko zerga ordaintzera zergaduna ezin dutela behartu.

Baina, zer da udal-gainbalioa?

Hiri Lurraren Balioaren Gehikuntzaren Zerga, udal-gainbalioagatik gehiago ezagutzen duena, zuzeneko borondatezko udal-zerga da, zeinen kudeaketa udaletxeei osorik dagokie. Hura kalkulatzeko soilik kontuan hartzen da eraikinaren eskuratzeko unearen ondoko 20 urteetan zeharreko lurzoruaren balioaren gehikuntza. Beraz, ez dira kontuan hartzen ez eraikuntzaren balioaren gehikuntza, ezta eraikinean berez egindako hobekuntzak.

Nola eragiten diete Foru-Dekretu berriek saltzaileei?

Lehenik, kontuan hartu behar duena Foru-Dekretu hauek ez dutela atzeraeraginezko izaerarik, hau horrela izanik, saltzaileak hari heldu ahal izango dio indarrean sartu den datatik aurrera soilik.

Jarraituko den prozeduran, orain arte bezala jokatzen jarraituko da, hots, zergaren aitorpena zerga-entitate egokiaren aurrean aurkeztu beharko da eta berau izango da, aitorpena ikusita, ez dio zergaren kobratzeari ekingo.

Gainera, kontuan izan beharko da eraikinaren transmisioan irabazia egon badela, minimoagatik bada ere, udal-gainbalioa udaletxearen aldetik kobratzeko arrazoia izango da nahiz eta zergaren kobratzea transmisioarekin lortutako irabazia baino gehiagokoa izan.

Etorkizunerako hobekuntza posibleak

Eta nola kalkulatzen da irabaziak edo transmisioarekiko galerak egon diren? Logikoa iruditu arren kalkulu-metodoa beti bera izan zedila, ez da kasua. Horrela, Gipuzkoan bere garaian salerosketa edo transmisioa kargatu zen zergen balioak kontuan hartuko dira. Printzipioz, suposatzen da erreferentziak hartuko diren zergak izango direla Ondorengotza-Zerga, Dohaintzak, Ondare-Transmisio, PFEZeko eta BEZeko zerga, beste zerga batzuen artean.

Hala eta ere, Arabako Aldundiak onartu duen Foru-Dekretuan, kalkulurako kontutan izango duten metodoa desberdina da, bere eskuratzearen edo transmisioaren unean eraikinaren balio erreala kontuan hartuko delako. Baina Foru-Dekretu honek ez du esaten aipaturiko balioaren aurkako proba mota bat ematea baimenduko dion zergadunari.

Guzti honegatik, bi foru-dekretuek logikoa den zerbaiti erantzuna ematen duela ematen duen arren (inongo etekinik eman ez duen zerbaitegatik ordaindu behar ez izatea), egia da ere hobetu beharra daukatela prozeduran galerak izan diren nola kalkulatzeko metodoen inguruan.

San Miguel Inmobiliarian honekiko aldaketak egongo balira, informatzen jarraituko zaituztegu.